روسیه و افغانستان با هدف گسترش همکاریهای ترانزیتی و تجاری، تصمیم به تأسیس یک شرکت حملونقل مشترک گرفتهاند. این شرکت که با نام «شرکت بینالمللی حملونقل روسیه–افغانستان» فعالیت خواهد کرد، در چارچوب پروژه «راهرو بینالمللی اسلامی» ایجاد میشود و مسئولیت جابهجایی کالاهای صادراتی و وارداتی بین دو کشور را برعهده خواهد داشت.
این راهرو که از خاک ترکمنستان عبور میکند، به عنوان یک مسیر زمینی و آبی طراحی شده تا گرههای لجستیکی میان روسیه و افغانستان را باز کند. این شرکت علاوه بر مدیریت حملونقل، عملیات تخلیه و بارگیری در بنادر دریایی و رودخانهای و نیز ایستگاههای مرزی راهآهن را بر عهده خواهد گرفت.
رستم حبیبولین، رئیس مرکز تجاری روسیه در افغانستان، تأکید کرده است که شرکتهای بازرگانی دو کشور، بنیانگذاران اصلی این مجموعه هستند و بخشی از سهام نیز به دولتهای روسیه و افغانستان واگذار خواهد شد تا فعالیت شرکت در سطح حکومتی قابل نظارت باشد. به گفته وی، ایجاد چنین ساختاری برای رفع سریع موانع لجستیکی و هماهنگی بهتر میان حملکنندگان، فرستندگان و دریافتکنندگان کالا ضروری است.
در چارچوب این راهرو، مسیرهای ویژهای برای حملونقل محصولات حلال طراحی شده و پیشبینی میشود روسیه از این طریق کالاهایی نظیر فرآوردههای نفتی، روغنهای گیاهی، آرد، شکر، تجهیزات الکتریکی و قطعات خودرو را به افغانستان صادر کند. همچنین جمهوری تاتارستان به عنوان یکی از نقاط کلیدی در مدیریت و پشتیبانی لجستیکی این پروژه معرفی شده است.
پروژه «راهرو بینالمللی اسلامی» نخستین بار در سال ۲۰۲۳ از سوی نهادهای اقتصادی روسیه و شرکای منطقهای مطرح شد و از سال ۲۰۲۴ وارد مرحله برنامهریزی عملیاتی گردید. اکنون با ایجاد این شرکت مشترک، فاز اجرایی پروژه آغاز میشود. تحلیلگران اقتصادی بر این باورند که این راهرو میتواند به یکی از مسیرهای مهم تجارت منطقهای تبدیل شود و نقش قابل توجهی در تسهیل تبادلات اقتصادی میان روسیه، افغانستان و کشورهای آسیای مرکزی ایفا کند.
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که کشورهای منطقه از جمله قزاقستان نیز در تلاش برای افزایش سهم خود از بازار افغانستان هستند؛ به طوری که پیشتر گزارش شده صادرات روغن آفتابگردان قزاقستان به افغانستان در فصل گذشته با رشد ۶۰ درصدی، به بیش از ۱۷ میلیون دلار رسیده است.
