روسیه و طالبان در ادامه گسترش روابط سیاسی و امنیتی خود، توافقنامهای در زمینه همکاریهای نظامی و فنی امضا کردند. این توافق در حاشیه نشست بینالمللی امنیت در مسکو میان مقامهای دو طرف به امضا رسیده و نشاندهنده افزایش همکاریهای دوجانبه در بخشهای دفاعی و امنیتی است.
منابع گزارش داد که مقامهای روسیه و طالبان در جریان «مجمع بینالمللی امنیت» در مسکو، توافقنامهای را در بخش همکاریهای نظامی و فنی امضا کردهاند. این توافق در حالی صورت میگیرد که روابط میان مسکو و طالبان طی سالهای اخیر به شکل قابل توجهی گسترش یافته است.
براساس گزارش منتشرشده، محمد یعقوب مجاهد، وزیر دفاع طالبان، در حاشیه این نشست با سرگیی شویگو، دبیر شورای امنیت روسیه، دیدار و گفتوگو کرده است. دو طرف در این دیدار درباره توسعه همکاریهای دوجانبه، مسائل امنیتی و آینده روابط میان کابل و مسکو گفتوگو کردهاند.
محمد یعقوب مجاهد در این نشست تاکید کرده که طالبان برای روابط خود با روسیه اهمیت ویژهای قائل است و تلاش دارد همکاریهای سیاسی، اقتصادی و امنیتی با مسکو را بیش از گذشته توسعه دهد. او همچنین گفته است که افغانستان و روسیه دارای روابط تاریخی هستند و حکومت طالبان خواهان ادامه و تقویت این روابط در بخشهای مختلف است.
در مقابل، سرگیی شویگو نیز در این دیدار از کشورهای غربی خواسته است داراییهای مسدودشده افغانستان را آزاد کنند و مسئولیت بازسازی این کشور را بپذیرند. او تاکید کرده که روسیه به دنبال توسعه همکاریهای گستردهتر با طالبان در حوزههای مختلف است.
شویگو پیشتر نیز در نشست دبیران شوراهای امنیت کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای در بیشکک اعلام کرده بود که روسیه با رهبری طالبان وارد گفتوگوهای «عملگرایانه» شده است. به گفته او، مسکو پس از بهرسمیتشناسی طالبان در سال ۲۰۲۵، همکاریهای خود را با این گروه در بخشهای امنیتی، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی افزایش داده است.
کارشناسان میگویند توافقنامههای نظامی و فنی معمولاً شامل همکاری در زمینه تسلیحات، آموزشهای نظامی، فناوریهای دفاعی، انتقال تجهیزات و اجرای پروژههای مشترک امنیتی میشود. با این حال، جزئیات دقیق توافق تازه میان روسیه و طالبان هنوز به صورت رسمی منتشر نشده است.
روسیه پس از خروج نیروهای آمریکایی از افغانستان در سال ۲۰۲۱، از جمله کشورهایی بود که روابط خود را با طالبان حفظ و سپس گسترش داد. در ادامه این روند، دادگاه عالی روسیه در سال ۲۰۲۵ ممنوعیت فعالیت طالبان را تعلیق کرد و پس از آن نیز مسکو به صورت رسمی طالبان را بهرسمیت شناخت.
تحلیلگران معتقدند امضای این توافقنامه میتواند نشانهای از تلاش روسیه برای افزایش نفوذ خود در افغانستان و منطقه باشد؛ اقدامی که همزمان با تغییرات ژئوپلیتیکی و رقابت قدرتهای منطقهای در آسیای مرکزی دنبال میشود.
