برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد در تازهترین ارزیابی خود از وضعیت شهری در افغانستان هشدار داده است که بسیاری از شهرهای این کشور در برابر روند شتابان شهرنشینی «آمادگی لازم» را ندارند و ادامه این روند میتواند فشار سنگینی بر زیرساختهای شهری وارد کند.
این نهاد بینالمللی روز سهشنبه ۲۸ دلو/بهمن ۱۴۰۴، با انتشار پیامی تأکید کرده است که بر اساس برآوردهای جهانی، تا سال ۲۰۶0 نیمی از جمعیت جهان در شهرها زندگی خواهند کرد؛ روندی که افغانستان نیز با سرعتی حتی بیشتر از میانگین جهانی در حال تجربه آن است.
برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد (UN-Habitat) در این پیام با اشاره به چالشهای پیش روی شهرهای افغانستان خاطرنشان کرده است: «با اولویت دادن به ایجاد محیطهای ایمن، استاندارد و قابلزیست، میتوان شهرهایی ساخت که همه شهروندان از کیفیت زندگی شایسته برخوردار باشند.»
این سازمان بینالمللی هشدار میدهد که توسعه شهری بدون برنامهریزی اصولی، نهتنها کیفیت زندگی شهروندان را کاهش میدهد، بلکه زمینهساز بحرانهای اجتماعی، زیستمحیطی و اقتصادی گستردهای خواهد شد که مقابله با آنها در آینده بسیار دشوار و پرهزینه خواهد بود.
بر اساس گزارشهای منتشر شده، این نهاد پیشتر نیز اعلام کرده بود که تا سال ۲۰۲۶ بیش از چهار میلیون نفر در افغانستان نیاز فوری به سرپناه خواهند داشت؛ آماری که نشاندهنده شدت بحران مسکن و گسترش روزافزون سکونتگاههای غیررسمی در حاشیه شهرهای این کشور است.
برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد سالهاست نسبت به رشد «غیرمعیاری» و بیبرنامه شهرهای افغانستان هشدار میدهد؛ رشدی که به باور کارشناسان، نتیجه ترکیبی از مهاجرتهای گسترده داخلی و خارجی، ناامنی مزمن، فقر فراگیر و نبود سیاستگذاری شهری کارآمد در دهههای اخیر بوده است.
این سازمان در پایان بیانیه خود تأکید کرده است که اگر نهادهای مسئول افغانستان بهطور جدی به سمت برنامهریزی علمی شهری، توسعه زیرساختهای اساسی و ایجاد فضاهای ایمن و استاندارد برای شهروندان حرکت نکنند، شهرهای افغانستان در آینده نزدیک با چالشهایی بسیار بزرگتر و غیرقابلکنترلی روبهرو خواهند شد که پیامدهای آن تمام جنبههای زندگی شهری را تحت تأثیر قرار میدهد.
